Cumhuriyet’in ilânıyla birlikte Türk tiyatrosu hızlı bir yükselişe geçmiştir. Batı etkisinde gelişen Türk tiyatrosuna Murathan Mungan, dramaturg olarak hizmet etmiş ve hem modern tiyatroyu akademik düzeyde bilmesi hem de halkı, kültürünü yakından tanımasıyla Mezopotamya Üçlemesini yazmıştır. Bu oyunlarda gözlemlenen ortak ögeler, töre kavramı ve lanet olgusu üzerinden izlenmeye çalışılmıştır. Lanetlemenin oyunlarda neye hizmet ettiği, ne gibi sonuçlar doğurduğu oyunlarda tespit edilmiştir. Lanetlemenin men etme, insan davranışlarını kontrol altına alma işlevi metinlerde gözlemlenmiştir. İlk oyun olan Mahmud ile Yezida’da mezhep çatışmasında denetim unsuru olan lanetleme, ikinci oyun olan Taziye’de kan davasının taşıyıcı kolonu gibidir. Son oyun olan Geyikler ve Lanetler’de neredeyse tüm anlatı lanetleme üzerine kurulmuş ve masalsı bir atmosfer içerisinde lanetin yarattığı korkunun boyutları genişletilmiştir. Bu incelemede lanetleme örnekleri ele alınmıştır.
Anahtar Kelimeler: Murathan Mungan, lanet, lanetleme, Mezopotamya Üçlemesi, tiyatro
|