Ulakbilge - Sosyal Bilimler Dergisi
www.ulakbilge.com
Cilt 13, Sayı 97  2025/4  (ISSN: 2148-0451, E-ISSN: )
Mehmet Ercüment ARI, Özhan TİNGÖY

NO Makale Adı
1717871171 “KİŞİSEL VERİLERİN GİZLİLİĞİ FARKINDALIK ÖLÇEĞİ” GELİŞTİRME ÇALIŞMASI

Bu çalışmada, geçerli ve güvenilir bir kişisel verilerin gizliliği farkındalık ölçeği geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Çalışma karma yöntem araştırmasına dayalı keşfedici sıralı karma desenle yürütülmüştür. Araştırmanın katılımcılarını devlet ve vakıf üniversitelerinin farklı sınıf düzeylerinde ve farklı bölümlerinde öğrenim gören 704 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışmaya ait taslak formun oluşturulması amacıyla konuya ilişkin alan yazın taranmış ve alan uzmanı araştırmacılar tarafından 33 maddelik bir soru havuzu hazırlanmıştır. Uzman görüşleri alınan ve pilot uygulaması yapılan taslak forma son şekli verilerek esas uygulamaya geçilmiştir. Esas uygulama sonrasında elde edilen veriler SPSS ve LİSREL istatistik programları kullanılarak çözümlenmiştir. Veri analizi sırasında yapı geçerliliğinin sağlanması için açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin güvenirliğin ölçülmesi Cronbach alpha iç tutarlık katsayısı ile hesaplanmıştır. Ayrıca ölçeğe ait toplam madde korelasyon değerleri ve ayırt edici geçerlilik değerleri de hesaplanmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi bulguları ölçeğin beş faktörlü bir yapıya sahip olduğu, uyum indekslerinin kabul edilebilir (AGFI=0,82 ve GFI=0,85) ve mükemmel (χ2/sd=2,36, NFI=0,96, CFI=0,97, IFI=0,97, RMR=0,06 ve RMSEA=0,07) düzeyde uyumu gösterdiğini ortaya koymuştur. Araştırma sonucunda Cronbach alpha iç tutarlık katsayısı 0,75 olan 26 maddeden oluşan beşli likert tipte bir "Kişisel Verilerin Gizliliği Farkındalık Ölçeği" geliştirilmiştir. Araştırma sonuçları, geliştirilen ölçeğin uygulanabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olarak kullanılabileceğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler: Kişisel verilerin korunması, farkındalık, kişisel veri, mahremiyet, ölçek, üniversite öğrencileri